zondag 16 oktober 2011

Kantklossen

Kantklossen is een vaardigheid, die alleen nog in West-Vlaanderen beoefend wordt, zoals hier op een zomermarkt in Eeklo. Deze vriendelijke dame legt uit dat er heel wat verschillende soorten kant zijn.

Kant is al van oudsher een kostbaar onderdeel van de kleding en werd verwerkt in kragen en manchetten. Grofweg gezegd zijn er twee technieken: Naaldkant en Kloskant; een kenner kan zien welke techniek gebruikt is.
Tegenwoordig wordt nog amper kant "functioneel" gebruikt en meestal beland een kantenkleedje in een lijstje achter het glas. Er zijn tientallen verschillende soorten kant, zoals het Mechels, Brugs- of Parijse kant - een randje zus of een versierinkje zo. De verschillen ontgaan een leek, die alleen oog heeft voor de fijne draden die het uiteindelijke kunstwerk vormen.

Op oude vergeelde foto's vind je oude vrouwtjes, die in Brugge, de kantstad bij uitstek, voor hun deuropening aan het kantklossen waren. Als we als kind naar Brugge gingen, wilde ik dat graag met eigen ogen zien, maar zelfs toen al waren die er al bijna niet meer; alleen voor de toeristen (en als het zonnetje scheen) wilde zo'n kantklosser nog wel eens te voorschijn komen, als ware het een weerhuisje; dat is nu allemaal verdwenen en het kantklossen geschiedt in West Vlaanderen en Zeeland nog wel, maar dan in clubverband, waar de vaardigheid wordt aangeleerd en overgedragen van de ene naar de andere generatie. Het is maar de vraag hoe lang dit kantklossen nog in deze streken beoefend zal worden, of is het nu al naar de goedkope-lonen-landen overgeheveld? Bij het kantklossen gebruikt met een kussen, waarop het kantwerkje ontstaat, klosjes, met daarop de draad, die steeds in paren gebruikt worden en tientallen spelden om het kantwerk vast te zetten.
De kappen van de Zeeuwse boerinnen waren gemaakt met Vlaams kant. Zo'n ondermust ( een tupmusse) en bovenmuts waren stijf gemaakt met stijfsel, stiesel zeiden ze op Zuid-Beveland. Verder herinner ik me bij mijn oma servetten met een kanten randje, die alleen op hoogtijdagen gebruikt werden of onder een bloemenvaasje mochten liggen.
Zo'n blok met spijkers, die schijnbaar dienen om de draadjes op hun plaats te houden, prikkelde (!) mijn fantasie als kind. Spelden hoorden zo wie zo al bij het aankleedritueel van mijn opoe, die nog op d'r boers was en als peuter was ik dan gefascineerd door die spelden, die zomaar, zonder dat het pijn deed, in de stof verdwenen als ze haar doek- en beuk vastzette. Als ik zo al die rechtopstaande spelden bekijk, keurig in slagorde opgesteld, dan doet me dat denken aan die oude schilderijen uit de Tachtigjarige Oorlog, waarbij de Spaanse soldaten schouder aan schouder, de lansen omhoog, de vijand opwachtten.
Hans Koert

slikopdeweg@live.nl
Twitter: #slikopdeweg

1 opmerking:

  1. kijk eens op: http://www.lokk.nl/
    in Nederland wordt ook nog kant geklost.

    BeantwoordenVerwijderen