dinsdag 31 januari 2012

Tot hulp en troost van man en vrouw

Het aantal ouderen in Zeeland zal de komende decennia flink toenemen, wordt ons steeds voor ogen gehouden. Zeeland vergrijst. Het aantal kinderen dat geboren wordt is niet meer wat het geweest is en het aantal jongeren dat hier blijft hangen, neemt af ....... die trekken weg uit de provincie, al was het alleen al omdat veel opleidingen alleen buiten de provincie gevolgd kunnen worden en Zeeland, zegt men, een wat suf imago heeft. Toe nou - suf? - hoezo? In welke streek van Nederland vind je zoveel zonuren, zoveel strand, zoveel oude steden, zoveel opa's en oma's, zoveel wind-tegen of sterrenrestaurants dan in de Schelderegio.
De komende jaren komen er heel veel mensen in deze derde leeftijd bij - velen kijken uit naar hun pensioen - de naam geboortegolf is aangepast tot pensioengolf. Bij de Goese Golfclub denkt men er zelfs overna een zomercursus zo te noemen: Pensioengolf. Voor al die mensen moeten er natuurlijk wel voorziening komen - deze generatie is, ondanks het feit dat ze wellicht al wat gaan grijzen, rimpelen en kalen nog lang niet afgeschreven. Je vindt ze actief op de fiets ( electrisch natuurlijk - we willen altijd de wind in de rug) of als vrijwilliger in kerk, club of vereniging. Maar goede woonruimte is niet voor elke inkomensklasse beschikbaar ....
Vroeger werd iemand die oud was, uitgewerkt, krom van de rimmetiek, slechtziend, -horend of in de geest verdwaald, afgeschreven en opgenomen bij de kinderen in huis of opgeborgen in een bejaardenhuis, waar het goed toeven was, waar je werd verzorgd van 's morgens vroeg tot 's avonds laat tot ... de dood je kwam halen: in ruste ieder hier syn tyt en teynde van syn leven slyt. Je wordt er beziggehouden door vrijwilligers in plooirok met bingo, koersbal en gezellige middagen. Tegenwoordig worden dit soort tehuizen gesloopt en verbouwd en alleen ouderen, die intensieve begeleiding nodig hebben, komen nog in aanmerking voor een plekje. Het bejaardenhuis oude-stijl is bijna verdwenen en evalueerde van verzorgingstehuis naar verpleeginrichting. Wie niet in aanmerking komt voor een seniorenapartement of aanleunwoning, of in de gelegenheid is zijn huis aan te passen tot een levensloopbestendige woning, valt een beetje tussen wal en schip. Waar moet je heen als je oud bent, bejaard, en je hebt nooit geleerd om koffie te zetten of een ei te bakken? En je hebt niet de middelen om huishoudelijke hulp of tafeltje-dekje te organiseren?
In Goes vind je sinds 1655 het Oudemannen- en vrouwenhuis, in 1655 gesticht Tot Hulp en Troost van Man en Vrouw . Nog niet zo lang geleden was dit een gewoon bejaardenhuis. Ooit was het een onderdeel van het burgerweeshuis, dat later een pand naast dit liet bouwen en betrok. Halverwege de 18de eeuw zat het bestuur van het gebouw geheel aan de grond en werd besloten om geen verse oudjes meer op te nemen.
Tegenwoordige Staat van Zeeland - I. Tirion (1753)
Wie zich ooit heeft afgevraagd waar het woord sterfhuisconstructie vandaan komt, weet het nu - waarschijnlijk uit Goes dus! In 1742 werd het gebouw verkocht en werden er soldaten ingekwartierd. Tussen 1827 en 1962 was het weer een kleine 150 jaar bejaardenhuis. Momenteel gebruikt het Luzac-college, een middelbare school, het gebouw. Hiervoor zal ongetwijfeld een oplossing gevonden worden, als mijn ideeën ingevoerd gaan worden - er staan genoeg lokalen leeg. Het Oudemannen- en Vrouwenhuis kan dan haar oorspronkelijke functie weer terugkrijgen - als bejaardenhuis. Aanpassingen aan het gebouw, dat door de gemeenten Goes en borsele opgezet zou kunen worden, zijn niet echt noodzakelijk, want dat dit soort ouderen heeft baat bij een prikkelarme omgeving. Geen lift of traplift; geen internetaansluiting; geen transistorradiootje noch een analoog zwart-wit tv-toestel; geen huisdieren, tenzij spontaan binnengedrongen; geen douche maar een lampetkan met koud water op de gang; geen telefoon of centrale verwarming, maar hooguit een straalkacheltje in de hoek van de kamer, een bedstee en brede vensterbanken voor de geraniums. En in de manhuistuin een poepdoos voor algemeen gebruik. ....... Boven de voordeur zijn de wapens van Goes en Borsele al aangebracht, dus daar hoeven ook geen kosten gemaakt te worden. Of er veel animo voor zo'n basale voorziening is? Ik denk het wel ... bovendien komen er wellicht in Goes en de dorpen er omheen, veel kleine betaalbare huisjes op de woningmarkt vrij, zodat jonge starters, die geen mogelijkheid hebben een hypotheek los te peuteren bij de bank, in aanmerking komen voor een eigen starterswoninkje. Voorwaarde is wel, natuurlijk, dat je tweemaal per dag even koffie gaat zetten of een prakkie gaat brengen bij de vorige eigenaar en bij toerbeurt de emmer leeg gooit in de manhuistuin. ......... (Goes) (foto's: Goes, 's Heer Abtskerke (Hoeve van der Meulen) en 't wienkeltje van Wullempje in Hoedekenskerke) augustus 2011
Hans Koert
slikopdeweg@live.nl
Twitter: #slikopdeweg
SlikopdeWeg bereikt binnenkort haar 1000ste bijdrage .........

SlikopdeWeg: Een luchtige kijk op de Zeeuwse samenleving.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen