woensdag 1 februari 2012

Open zenuw

Negenenvijftig jaar geleden werd zuidwest Nederland getroffen door een watersnoodramp, die ongekend was. Een combinatie van noordwesterstorm en springvloed waren de directe aanleiding voor talrijke overstromingen en dijkdoorbraken. De oorzaak dat het mis ging waren achteraf talrijk - van een falende overheid tot zwakke dijken; dijken, die in feite te zwak waren om in dit soort extreme situaties overeind te blijven.
Hoe kon dat zo komen? Was door de wederopbouw van Nederland en m.n. Zeeland, de aandacht voor de veiligheid wat verzwakt? Ik weet het niet - feit is dat het collectief geheugen van mensen beperkt lijkt......... Nee, begrijp me goed - de mensen die nu boven de zeventig zijn en woonachtig waren op Schouwen, Noord Beveland of rond Kruiningen, om een paar zwaar getroffen gebieden er uit te halen, zijn de ramp nog niet vergeten ........ Nee, ik doel op de mensen, die zich niet kunnen voorstellen hoe het is, als het water rond je huis staat en de wind met orkaankracht de dakpannen doet klapperen en het water de muren ondermijnd. Die ervaren De Ramp waarschijnlijk als een spannende speelfilm, waar je onderuitgezakt met chips of popcorn, in de bioscoop, of thuis, het geluid van het binnenstromende water dankzij oorverdovende geluidseffecten ondergaat ..........
Toen de ramp van 1953 zuidwest Nederland trof was het vijftig jaar geleden dat er een soortgelijke watersnoodramp Zeeland trof, al was de hevigheid en omvang minder groot dan in 1953. Op 12 maart 1906 vonden overstromingen plaats in de buurt van Sint Annaland op Tholen, waar zo'n 50 gezinnen dakloos en brodeloos werden. Ook in Zeeuws-Vlaanderen bij Walsoorden ging zo'n 900 ha. onder water. Ook hier bleek dat, met name de binnendijken, vlak achter de zeedijk, de zwakke schakel waren en de autoriteiten riepen dan ook op, een paar weken na de ramp, die binnendijken te versterken.

Grotere kaart weergeven
Geschiedenis leert, dat de mensheid niets van geschiedenis leert .... zei een wijs man eens. Uiteraard ligt er niemand meer wakker van de overstromingen en rampspoed uit vroeger tijden, maar vraag op straat maar eens aan een willekeurige voorbijganger of die wellicht in Zeeland een soortgelijk watersnoodramp of nog erger, kan herinneren dan die van februari 1953 ...... dan gaan de schouders vertwijfeld omhoog en verdwijnt het hoofd tussen de schouderbladen ........ Hoeveel grote overstromingen vonden er plaats in Zeeland in de periode van de zgn. kleine ijstijd ( 14de-16de eeuw)? Op de website van http://www.geschiedeniszeeland.nl/ vond ik een rijtje van zo'n vijftig rampen binnen
een periode van 300 jaar: 1214, 1248 (twee vloeden), 1262, 1268, 1287/1288, 1318, 1330, 1334, 1341, 1344, 1357, 1374, 1375, 1394, 1398, 1403, 1404, 1409, 1417/1418, 1421, 1424, 1436, 1446, 1449, 1460, 1463, 1467, 1468, 1472, 1475, 1477, 1480, 1483, 1488, 1491, 1493, 1497, 1502, 1509, 1511, 1514, 1516 (twee opeenvolgende vloeden),
1517, 1521. Grote watervloeden als de Allerheiligenvloed van 1 november 1570, St. Elizabetsvloed ( Er zijn er twee: 1404 en 1421, die respectievelijk de Braakman en de Biesbosch deden ontstaan) en St. Felix Quade Saterdagh, die in november 1530 het gebied rond de stad Reimerswaal deed ontstaan en indirect de ondergang van deze stad bewerkstelligde, zou verplichte leerstof op de scholen moeten zijn, inclusief uiteraard de ramp van februari 1953.

Mensen, politici en ambtenaren, die in Den Haag achter een bureau beslissingen nemen over polders onder water zetten in de Scheldedelta, zonder kennis van de geschiedenis van Zeeland en haar overstromingen, zouden eerst een soort inburgeringscursus moeten volgen, waarin ze de aard van de Zeeuwen leren begrijpen ....... Wie aan zijn Land komt, raakt bij de Zeeuw een open zenuw - of je nu voor of tegen natuurcompensatie bent - wie aan de dijken en polders komt, komt aan de Zeeuw. En nu maar hopen dat ook de komende generaties niet indutten als de zee tegen de dijken beukt of, wellicht nog erger, zich nog eens omdraaien als een colonne graafmachines richting de zeedijk rijdt ........... ( Westkapelle - Walcheren) (Zierikzee - Schouwen-Duiveland) ( foto's: november 2010 - 2011)
Hans Koert

slikopdewqeg@live.nl
Twitter: #slikopdeweg
SlikopdeWeg: De dagelijkse Zeeuws blog over de Schelderegio.

Binnenkort publiceert SlikopdeWeg haar 1000ste bijdrage.

1 opmerking:

  1. Een geweldig idee de ambtenaren een inburgeringscursus te laten volgen, wij zetten wel een klasje voor ze op !!!

    BeantwoordenVerwijderen