vrijdag 9 maart 2012

De derde steen ....

 Er zijn van die plekjes, waar ik best wel eens een tijdje zou willen wonen, mocht ik het geld en de mogelijkheden hebben - één daarvan is Molen Den Haas ( met een n), die majestueus aan het eind ( of het begin) van het havenkanaal van Zierikzee staat - op de voormalige Blauwe Bolwerk van het historisch stadje. Ik geef toe, het kan er 's zomers razend druk zijn met toeristen, jachtjes en ander ongeregeld volk, maar dat hoort er nu eenmaal bij en zal ik voor lief moeten nemen.
 Molen Den Haas: Links hoog gelegen op het Blauwe bolwerk (1753)
De molen is één van de drie, die nu nog in de stad Zierikzee te vinden zijn: Molen De Hoop, Molen De Bloeme en Molen Den Haas. Molens waren in de 16de en 17de eeuw bij uitstek de bedrijfstakken, die het zonder menselijke spierkracht konden rooien en gebruik maakten van de wind, zonder het lichamelijk zware werk van de molenaar te willen bagatelliseren. Je vindt ze dan ook meestal in oude gravures terug boven op de wallen of bolwerken van oude steden. Niet zo vreemd, want juist op die plekken vingen ze voldoende wind.
 Molen Den Haas werd in 1727 gebouwd op een plek aan het begin van de haven, waar al rond 1600 een stellingmolen stond. Die werd vlak daarvoor afgebroken en een nieuwe stenen molen werd op diezelfde plek gebouwd door Willem van Schelven en Gijsbregt Blom en hun dochters of echtgenoten, de tijd heeft dit soort details gewist, moesten beiden de handen uit de mouwen steken: Jakomina de Kok en Kornelia Blom legden de eerste en de tweede steen. Over de derde en alle andere 4249 stenen zijn geen details bekend.
 Zierikzee 1753: De molen staat links bij de haveningang op het Blauwe Bolwerk.
Molen Den Haas is een bovenkruiende stellingmolen en staat daar zo hoog boven op het bolwerk op een uitermate gunstige plek qua windvangst - er zijn amper bomen in de buurt en de wind, die meestentijds over de Oosterschelde komt aangewaaid, vindt weinig weerstand voor het de wieken bereikt. De ideale plek voor een molen dus, alleen zit je er vaak op de wind ...... vermoed ik.
De molen werd sinds 1953 niet meer als zodanig gebruikt - het was blijkbaar commercieel niet meer haalbaar om de molen te blijven exploiteren.
Het werd een privéwoning en de molen takelde langzaam maar zeker af. Gelukkig was er genoeg steun in de Zierikzeese gemeenteraad om in de jaren tachtig van de vorige eeuw de molen aan te schaffen en volledig te restaureren.
De oorspronkelijk witgekalkte molen staat nu weer fier aan de ingang van de haven en de wieken van de molen draaien weer hun rondjes, zoals het hoort - want een molen die nooit meer draait is als iemand die afgedankt ontslagen achter de geraniums beland en niet meer aan de bak komt - en dat wens je niets of niemand toe. Hoewel, .... laat mij er maar de komende zomermaanden de geraniums verzorgen en water geven.....! 
Hans Koert

slikopdeweg@live.nl
Twitter: #slikopdeweg
SlikopdeWeg: De dagelijkse column uit en over de Zeeuwse regio

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen