donderdag 17 oktober 2013

Snikkeren

Je grenzen kennen ..... Dat is één van de uitdagingen waar je voor staat als je volwassen wilt worden.  Je moet alles een keer in je leven geprobeerd hebben, vinden we ….. Van een expeditie naar de hoogste toppen van de wereld in Nepal tot een olifantensafari door een neushoornwildpark in India; van een wandeling over walmende lavavelden in IJsland tot een kamelentocht door de Jordaanse woestijn bij Petra; van een ballonvaart boven Breda tot een sms-tje versturen vanachter het stuur van de auto.  Levensgevaarlijk allemaal, natuurlijk dat laatste, je hebt gelijk, maar in een stilstaande auto zijn de gevaren te overzien ......….  Wie dat alles onder ogen gezien heeft, heeft zijn grenzen leren kennen.
De mens zoekt graag zijn grenzen op …. al laten we 't meestal liever over aan een ander.  Je hoeft tegenwoordig maar de tv aan te zetten of je ziet de één of andere bobo met een roodverbrande kop en een rugzak door de Marokkaanse woestijn draven; programma's die de kijker, met een bakje pinda's en een biertje tegen de zenuwen, doet griezelen bij het zien van wiebelende touwbruggen, waarmee een ravijn overbrugt moet worden. Straks nog even de hond uit laten ….. of zet ik alleen de deur even open?  ’t Is donker (eng) en't regent (nat) …..
Zelf ben ik niet zo van dat soort programma’s; wel geniet ik van de gedachtenkronkels van Wouter Klootwijk, die ietwat wereldvreemde man van onbestemde leeftijd, die ergens in Noord Nederland in een houten pipowagen woont en nieuwsgierig is naar alles wat we onder onze neus stoppen …… Wie zijn programma’s volgt krijgt een verrassende kijk op ons dagelijks voedsel …..
Meestal eindigt het programma aan de basis ... terug naar af ... gewoon, back to basicmet je klompen in de klei,  alsof al onze moderne verworvenheden nooit verworven zijn. ….. Mossels koken in een conservenblikje langs de Waddenzee, op wat gesprokkeld wrakhout met een beetje zeewater erbij. Meestal vindt hij dan in zijn dikke zwarte “boenkerte” nog wel ergens een ui, opgeraapt van de weg, verloren door een boer, met een iets te hoog opgestapelde oogst .. et voila   …. Daar kan de Kromme Watergang met al zijn sterren niet aan tippen ….. Lekkerder kun je mossels niet eten: Oer. Eigenlijk vertegenwoordigt die Wouter Klootwijk het nieuwsgierige kind in ons zelf - dat willen weten en dan gewoon vragen en doen .... Helaas zijn we dat als volwassenen verleerd - doen we niet meer. .....
  Mijn eigen culinaire avonturen hoeven over het algemeen niet zo uitgebreid besproken ……….. Spruitjes vind ik lekker; zeekraal en lamsoor staan elk voorjaar op mijn menu en kru:kels pulk ik geroutineerd leeg met een stopnaald.

Onlangs zelfs Zeeuwse tapa’s gegeten bij Spek mie Stroop in 's Heerenhoek …. Stropievet, poskop en kaontjes …… nostalgisch culinair tafelen ….. niks light of mager of vetarm of gezond…. Je voelt het cholesterol in je bloed klonteren ….. Maar goed, voor één keertje?
Tijdens een reis door IJsland, lang geleden, leerden we klipvis kennen -  gedroogde vis, die ze in de supermarkt verkochten. Je trekt de stukje gedroogde vis los en steek ze in je mond – een soort Viking kauwgom, dat je kiezen een kwartiertje flink aan het werk zet ….. Het smaakte verrukkelijk en vervaagde, na al die jaren, tot alleen een herinneringen.
Wouter Klootwijk liet in één van zijn uitzendingen een visser uit Zoutkamp aan het woord, meen ik, die demonstreerde hoe hij vis, meestal Wijting, schoonmaakte, zoute en daarna buiten aan de mast te drogen hing ……

Na een weekje is de vis, nu droogvis geheten, klaar voor consumptie.
Als ik in Sluis ben, ga ik altijd de enorme viswinkel van Fieret binnen, waar het alleen al interessant is om al die exotische vissen, die gewoon voor het Zeeuwse strand heen en weer zwemmen, in hun gekoelde mortuarium te aanschouwen en  te zien hoe  tientallen Belgen kilo’s vis meeslepen, alsof ze nog nooit van Oostende gehoord hebben …… Meestal ga ik er met een stukje heilbot of poon vandoor, maar de laatste keer viel mijn oog op vijf aan de staarten gebonden visjes, die aan een stang boven de vitrine hingen ….. droogvis.  Dat riep herinneringen en verwachtingen op.
 
De visjes meer naar huis uiteraard en omdat ze nog zacht aanvoelden, eerst een weekje in de schuur gedroogd.  Ze werden bikkelhard …… maar de gezouten en gedroogde stukjes vis, die ik er af kon snijden. snikkeren, met een scherp mesje, smaakten uitstekend …………… Een culinaire sensatie, dat ik sinds mijn eerste hap spruitjes, niet meer zo bewust had meegemaakt ……. maar, net als bij al die tv-spelletjesexpedities in de Marokkaanse woestijn, niet van gevaren ontbloot …….
De vis is namelijk zo ingedroogd en hard geworden dat het losmaken van de flintertjes vis alleen met een uiterst scherp mesje  kon gebeuren …  en dan snap je't al ... de combinatie van twee linkerhanden en een scherp mesje ...... da's als een slecht huwelijk.
Snikkeren noemen we dat hier in de Zak; zoals een boerenzoon uit de Zak vroeger na een dag hard werken, een paardenmes probeerde te maken door een in traditie vastgelegde vorm van Zeeuwse paarden aan een voederbak, uit palmhout gevormd .... met het "geheime" kenmerk, dat alleen een echte inwoner uit de Zak herkent ..... de losse knikker ... . Kijk en die sensatie ervaar je, dankzij de droogvis, die ingedommelde genen weer doet ontwaken; die een vergeten vaardigheid oprakelt, die blijkbaar nog latent in mijn blauwdruk zit, ooit ontwikkeld door een verre voorvader met twee rechterhanden onder de petroleumlamp ..... snikkeren.  

Hans Koert
slikopdeweg@live.nl


Slik op de Weg, de Zeeuwse blog voor de Scheldregio en haar bewoners relativeert dagelijks het leven in de mooiste regio van ons land  - de navel van de wereld! In elke blog wordt geprobeerd de Zeeuwse henen te ontrafelen - de Zeeuwse peeën te ontdoen van loof en slik ..... vandaar ook de titel van de blog: Slik op de Weg! Zo blijkt de Zeeuw in 't ni-jaer liever  "slik" dan "modder" te lezen; pruimen en peren boven kersen en appels te preveleren en te dromen van een "spulletje" in de Zak ..... .  Laat je elke ochtend verrassen door Volg Slik op de Weg op Facebook te vullen en schaar je bij de groeiende groep volgers ....... 

Stuur de link (http://slikopdeweg.blogspot.nl )  door aan een ieder die de stikken op de juiste plek heeft zitten ...... Is er een mooie manier om je dag te beginnen.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen